arama

    Roma Rakamları Nasıl Yazılır ? Karşılıkları Nelerdir?

    • paylaş
    • paylaş
    • paylaş
    • paylaş
    • paylaş
    • Beğen
      Loading...

    Bütün eğitim hayatımızda bu sayıları neden öğreniyoruz ki bize ne yararı olacak diye sora sora yine de ezberlediğimiz ve sınavlarda herkesin birbirine sorduğu ama kimsenin tam olarak çözemediği üstene de kısa bir süre sonra unutulan ROMEN RAKAMLARI bir zamanlar en azından Romalılar için büyük bir buluş olarak kabul edilmekteydi. Hatta sadece Romalılar’ın değil, etrafındaki birçok ulusun da Romalılar ile yaptıkları ticaretten dolayı bu rakamları benimseyerek kullandıkları kesin. Roma rakamlarının Milattan Önce 800 lü yıllar civarında bulunmuş olabileceği tahmin edilmektedir. Bu rakamlar Avrupa’da Orta Çağ a kadar da kullanılmıştır. Romalılar aralarında parmak hesabı yaparken parmakların yetmediği nokta da bu gösterimleri işarete çevirerek sabit kullanım haline getirmişler. Yine parmaklarından esinlenerek sayıları bir araya getirmişlerdir.

    Roma Rakamlarının Kuralları

    Zamanla da Roma rakamlarının kullanım kuralları oluşmuş. Örneğin aynı rakam bir sayı içinde üçten fazla tekrar etmiyor (CCCXXI = 321). Bu yüzden bir iki üç (I,II,III) parmakla gösterildiği gibi yazılıyor ama dört bir el den bir eksik (IV) şeklinde ifade ediliyor. Beş rakamı da eli (V) temsil etmektedir. On rakamı da simetrik iki el ile (X) gösterilmektedir.

    Roma rakamlarının yaratıcı kurallarından biri de rakamın soluna kendisinden küçük bir rakam yazılırsa (IX = 9) toplam sayı azalır, sağına aynı şekilde yazılırsa (XC = 90) toplam sayı artar. O zaman için son derece mantıklı ve kullanışlı bir çözüm olmuş.

    S (Latince:Semis) işareti ile sıfır tam onda beşi yani yarımı ifade etmeyi düşünmüş olmaları da son derece yaratıcı.

    Ancak basamak değeri konusunu hiç görmedikleri için sayılar kendi değerlerinde varlıklarını koruyorlar. Bu notada Romen rakamlarını toplamak, çıkarmak, çarpmak, bölmek biraz zorlaşıyor haliyle. Özellikle de ilk önce basamak değerini öğrenmiş bizler için Romalılardan daha zor olduğu kesin.
    Buna ek olarak Romalıların 0 (sıfır) ile işleri olmamış. Sıfırı Hintliler bulana kadar bu rakam dünya sahnesine çıkmamış. Bu demektir ki Romalılar için hiçbir şeyin değeri solda sıfır olmamıştır.

    Roma rakamları ile bir sayının bin katını göstermek için sembolün üzerine yatay bir çizgi çizilir. Milyon katı için de yatay iki çizgi çizilir.
    Zaman perdesinde kendi rakamlarını kullanan Romalılar dahi bir süre sonra rakamlarının çok da kullanışlı olmadığını fark etmişler. Bunu ispat eden bir de örnek bulunmaktadır:

    Roma da Forum Meydanında bulunan Süslü Hitabet Kürsüsü nün “Colomna Restrata” sütununda 2.200.000 sayısını belirtmek için yirmi iki adet “yüzbin” i gösteren ( ¬¬¬C ) üstü çizgi. İşareti konulmuştur.

    Roma Rakamlarının Gösterimleri

    Roma rakamları belli başlı 7 harfi kullanarak yazılır, bu kullanım S harfi ile ifade edilen yarım göz ardı edilerek belirlenmiştir:

    • Latince
    • 1 = I Unus
    • 5 =V Quinque
    • 10=X Decem
    • 50=L Quinquanginta
    • 100=C Centrum
    • 500=D Quingenti
    • 1000=M Mille

    Roma rakamları kullanılarak yazılabilecek en büyük sayı da 3888 dir. (MMMDCCCLXXXVIII)
    Ancak bu sayının içindeki rakamların üzerine çizgi koyarak katlarını almak mümkün olduğu için ulaşabileceğimiz en büyük sayı demek çok da doğru bir ifade olmayabilir.

    Roma Rakamlarının Kullanım Alanları

    Günümüzde bu rakamların kullanım alanları yok denecek kadar az. Kitap sayfaları, padişah ve kral adlarının sıralanmasında, yüzyılların adı, tarih olayları, maddeleme sıralama değerlendirme işaretleri, saatler, kitap sayfaları.
    Dekoratif ve çekici olsun diye de tercih edildiği birkaç kullanım alanı mevcuttur. Bu bizleri tarihe ve büyük buluşlara saygısı olan yeni nesil olmamızı sağlarken hızlı tüketen toplum olmaktan da belki biraz kurtarır.

    Kaynak: Roma Rakamları

    windows 10 education lisans satın al

    etiketlerETİKETLER
    Üzgünüm, bu içerik için hiç etiket bulunmuyor.